Dat stress invloed heeft op je haar, weten we al langer. Maar nieuw onderzoek laat zien dat die impact groter is dan gedacht. Stress kan niet alleen tijdelijk haarverlies veroorzaken, maar ook langdurige effecten hebben. Onderzoekers van Harvard, onder leiding van stamcelbioloog Ya-Chieh Hsu, ontdekten dat stress haaruitval veroorzaakt via een tweeledige reactie in het lichaam. Hoe dat precies zit, lees je hier.
Harvard studie: zo veroorzaakt stress haaruitval
Wanneer we stress ervaren, activeert ons lichaam het sympathische zenuwstelsel – beter bekend als de fight-or-flight-reactie. Dit systeem is ontworpen om ons te beschermen in noodsituaties, maar bij langdurige of intense stress kan het ook schade veroorzaken. Tijdens deze stressreactie komt het stofje norepinefrine vrij. Dit is een neurotransmitter die het lichaam alerter maakt. In hoge concentraties blijkt deze stof echter schadelijk voor snel delende cellen in de haarfollikel. Het gevolg: haren laten los en vallen uit. Het geruststellende nieuws is dat deze vorm van haaruitval meestal tijdelijk is. De haarstamcellen blijven intact, waardoor de haargroei zich kan herstellen zodra de stress afneemt.
De tweede reactie: wanneer het immuunsysteem zich ermee bemoeit
Maar daar stopt het verhaal niet. Met geavanceerde beeldvorming ontdekten de onderzoekers iets opvallends: de beschadigde haarfollikels vertoonden tekenen van necrose. Dit is een vorm van celdood die het lichaam ziet als een alarmsignaal. Het immuunsysteem reageert hierop alsof er sprake is van een indringer. Hierdoor worden bepaalde immuuncellen, zogeheten CD8+ T-cellen, geactiveerd. Normaal beschermen deze cellen ons tegen virussen en andere bedreigingen. Maar in dit geval raken ze verward: ze gaan de haarfollikels zelf aanvallen. Dit kan leiden tot een auto-immuunreactie, waarbij het lichaam zijn eigen weefsel blijft aanvallen. Dit gebeurt vooral wanneer er opnieuw stress optreedt. Zo kan stress haaruitval veroorzaken die steeds terugkomt, zelfs als de oorspronkelijke trigger verdwenen lijkt.
Wat dit zegt over stress en ziekte
Volgens Hsu werpt dit onderzoek een breder licht op auto-immuunziekten zoals lupus, multiple sclerose en type 1 diabetes. Niet alleen genetische aanleg speelt een rol, maar ook levenservaringen. Stress kan fungeren als de vonk die een sluimerend proces activeert. Het onderzoek is bovendien een mooi voorbeeld van interdisciplinair samenwerken: neurowetenschappers, immunologen en stamcelbiologen bundelden hun kennis. Juist op dat snijvlak ontstaat nieuw inzicht in hoe lichaam en geest elkaar beïnvloeden.
Hoe je leven je lichaam vormt
Hsu is betrokken bij het Biology of Adversity-project, waarin wordt onderzocht hoe stress en tegenslag letterlijk hun sporen nalaten in ons lichaam. In de biologie ligt de focus vaak op genen, zegt ze, terwijl de manier waarop we leven minstens zo’n grote invloed heeft. Hoe we omgaan met stress, emoties en voortdurende druk blijkt bepalend voor hoe onze weefsels functioneren. Haaruitval door stress is vanuit dat perspectief een uitnodiging om beter te luisteren. Niet alleen naar wat er in je hoofd gebeurt, maar ook naar wat je lichaam je probeert te vertellen.
Upcoming masterclass
Internal Family Systems (IFS): van innerlijke strijd naar zelf-leiderschap
Zondag 29 maart | 19.00 tot 20:30JA, IK BEN ERBIJ VOOR €19,95
