Opvliegers kunnen je leven flink ontregelen. Je wordt midden in de nacht wakker, overvallen door een golf van hitte. Overdag zit je in een vergadering en ineens breekt het zweet je uit. Je draagt laagjes, vermijdt koffie en alcohol, hebt standaard een waaier in je jas… En toch blijven ze komen: die plotselinge brandhaarden in je lijf. Hoe Ayurveda kan helpen om opvliegers te verminderen weet Ayurvedisch coach Anneke Mengerink.
Opvliegers? Dit adviseert Ayurveda om ze te verminderen
In de westerse geneeskunde ligt de nadruk vooral op hormonen. Het dalende oestrogeen, de afnemende progesteronspiegel en de hypothalamus die gevoeliger wordt voor temperatuurschommelingen. Dat is waardevolle kennis, maar vaak biedt het weinig houvast als jouw belangrijkste vraag is: hoe kom ik van die opvliegers af?
Ayurveda
Ayurveda kijkt vanuit een andere hoek. Niet alleen naar hormonen, maar naar het geheel van jouw systeem, jouw levensstijl, jouw dagritme en zelfs jouw persoonlijkheid. Deze eeuwenoude gezondheidsleer zoekt naar de onderliggende oorzaak van de hittegolven die je teisteren. Waar in je systeem ontstaan ze, en wat wakkert ze aan?
Wat een opvlieger écht is
Een opvlieger is meer dan een warme golf. Het is hitte die abrupt omhoog schiet. Soms is dat drie tot vijf minuten, soms korter. Maar de nasleep kan de hele dag voelbaar zijn. Veel vrouwen ervaren afwisselend warm worden, afkoelen, weer warm worden. Vooral ’s nachts lijkt het alsof je interne thermostaat op hol is geslagen. En die hitte hoeft zich niet altijd op dezelfde manier te tonen. Een opvlieger kan zich uiten als een rood hoofd, maar net zo goed als warme benen, een brandend gevoel bij het borstbeen of gloeiende voeten. Ayurveda vraagt dan: waar komt deze innerlijke hitte vandaan?
De oorzaak volgens Ayurveda: verhoogde Pitta
Vanaf de perimenopauze stijgt Pitta dosha, het vuurelement van het lichaam. Niet een beetje, maar vaak langdurig en structureel. Leefstijl kan dit vuurelement nog verder opstoken: stress, koffie, alcohol, pittig eten, te weinig slaap en onregelmatige routines werken allemaal Pitta-verhogend. Als er veel hitte in je systeem aanwezig is, is een opvlieger geen verrassing. Het is een natuurlijke reactie. Daarom helpen veel symptoomgerichte adviezen alleen tijdelijk. Ze koelen de hitte een beetje af, maar ze halen de brandstof niet weg. Met andere woorden: zolang je Pitta hoog blijft, blijven de opvliegers terugkomen.
De standaardadviezen… en hun beperkingen
Het is fijn om hulpmiddelen bij de hand te hebben: een ventilator naast je bed, een koel washandje op je nachtkastje, losse kleding, minder koffie en alcohol. Ze helpen het ongemak op te vangen, maar ze pakken de onderliggende oorzaak niet aan. Je Pitta blijft hoog. En dus blijven de opvliegers zich aandienen. Wil je je opvliegers écht verminderen, dan is het belangrijk om de interne hitte te verlagen. Ayurveda geeft daarvoor drie belangrijke richtlijnen.
1. Vermijd voeding die hitte verhoogt
Gember, pepers, mosterdzaad, koffie, alcohol, yoghurt, gefrituurd eten en ook tomaat, paprika en aubergine verhogen Pitta. Wanneer je veel van deze producten eet, stapelt de hitte zich op en worden opvliegers intenser.
2. Kies voor verkoelende, voedende maaltijden
Denk aan groene bladgroenten, basmatirijst, komkommer, koriander en komijn. Deze voeding werkt verzachtend en ondersteunt het lichaam bij het afvoeren van warmte, zonder je spijsvertering te verzwakken.
3. Verminder Pitta-verhogende activiteiten
Avonden vol schermtijd, overvolle dagen en weinig herstelmomenten laten je vuurelement oplopen. Probeer schermen eerder uit te zetten, kleine pauzes in te lassen en je dag rustiger op te bouwen. In de avonduren helpt alles wat “verzachtend” is: een warm voetenbad, lichte yoga of zelfs een paar minuten diepe ademhaling.
Het effect: minder hitte, minder opvliegers
Met deze adviezen verlaag je niet alleen de intensiteit van je opvliegers, je verandert het interne klimaat waaruit ze ontstaan. Veel vrouwen merken al binnen enkele weken verschil: minder opvliegers, minder pieken in hun temperatuur, meer energie en een rustiger gevoel van binnenuit. Je hoeft je niet neer te leggen bij opvliegers die je dag en nacht bepalen. Door je systeem te koelen en Pitta te reguleren, ontstaat er letterlijk meer ruimte voor comfort, stabiliteit en overzicht. Ayurveda leert: als de hitte in het lichaam zakt, zakt de onrust in de geest mee. En dat is misschien wel het mooiste bijeffect van allemaal.
Soepel door de overgang
Wil je weten hoe je deze tips in de praktijk brengt om je opvliegers te verminderen? In Soepel door de Overgang leer je in 30 dagen precies hoe je:
- jouw Pitta op een natuurlijke manier omlaag brengt
- opvliegers vermindert door voeding, leefstijl en ritme
- begrijpt welke andere klachten bij dezelfde disbalans horen
- jouw systeem leert samenwerken met je hormonen
Voor vrouwen die alles al hebben geprobeerd en klachten houden en vrouwen die liever geen hormoontherapie (hormoonsuppletie) willen gebruiken.
Over Anneke Mengerink
Anneke Mengerink is Ayurvedisch coach voor vrouwen in de overgang. Ze helpt vrouwen met een persoonlijk voeding- en leefstijlplan, waarmee overgangsklachten verminderen en er energie is om een prachtige tweede helft van het leven vorm te geven. Anneke heeft een laagdrempelig 30 dagen programma ‘Soepel door de overgang’ en een podcast Detox Your Life, waarin ze wekelijks tips en inspiratie geeft hoe je met Ayurveda een fijne overgang kunt ervaren. Kijk voor meer informatie op: www.detoxyourlife.eu
