Nuchter vieren: hoe mijn verjaardag zonder alcohol onverwacht verbindend werd

Steeds meer mensen onderzoeken wat leven zonder alcohol voor hen betekent, helemaal tijdens Dry January. Voor Petra Moes, trainer en auteur van De kunst van nuchter leven, is nuchter leven al jaren een bewuste keuze, voortgekomen uit haar eigen ervaring met alcohol en haar verlangen naar meer helderheid en diepgang. In dit persoonlijke verhaal deelt ze hoe een verjaardag zonder alcohol onverwacht leidde tot echte verbinding. Inclusief superfijne korting voor Holistik-lezers op Petra’s boek…

Nuchter vieren: hoe mijn verjaardag zonder alcohol onverwacht verbindend werd

Petra: “Onlangs was ik jarig. De afgelopen jaren vierde ik mijn verjaardag nauwelijks. Geen groot diner, geen uitgebreide gastenlijst. Hooguit koffie en taart met mijn broer en zus. Niet omdat ik het niet leuk vond, maar omdat ik geen zin had in de spanning: het perfecte menu, de logistiek, de verwachtingen. Door het niet te vieren vermeed ik die stress. Praktisch en overzichtelijk. Dit jaar liep het anders. Ik was op ons landgoed in Frankrijk en familie was niet in de buurt. Wel waren er toevallig vrienden en bekenden aanwezig: twee studiegenoten die een gîte hadden gehuurd, een oud-deelnemer die met zijn vriendin even wilde ontsnappen aan de drukte, en Charlie, die op onze dieren zou passen tijdens onze vakantie. Zo stond ik ineens met zeven mensen op het terrein: mensen die elkaar nog niet kenden, maar wel allemaal op hun eigen manier verbonden waren met ons. En dus nodigde ik dit diverse gezelschap uit om mijn verjaardag samen te vieren, met een zelfgekookte maaltijd.

Ongemak van samen zijn zonder verdoving

Tijdens het borrelmoment was het… stil. Dat ongemakkelijke soort stilte dat je vast kent. Geen smalltalk die vanzelf op gang komt, geen sociale smeerolie. Opvallend was dat niemand probeerde het te verhelpen met alcohol. Er werd die avond door twee mensen een glas wijn gedronken. De rest koos voor thee, water of alcoholvrij bier. Het voelde als een groep honden die elkaar voorzichtig aftast: wat rondlopen, snuffelen, af en toe een voorzichtig contact. Niemand leek haast te hebben om ergens anders te zijn. Niemand forceerde gezelligheid. Bij het voorgerecht, soep, was er vooral aandacht voor het eten. Weinig woorden. In de keuken maakte ik ondertussen het hoofdgerecht af en hoorde af en toe gelach uit de woonkamer. Zonder dat ik het doorhad, was de spanning weg. Ik hoefde niets perfect te doen. Het mocht zijn zoals het was.

Van losse individuen naar een groep

Tijdens het hoofdgerecht, een curry, ontstond het eerste duidelijke verschil: de korianderliefhebbers versus de mensen die er echt niet tegen konden. Een klein, menselijk contrast dat ineens iets luchtigs bracht. Bij het dessert, zelfgemaakt koffie-ijs met hazelnootschuim, verschoof de aandacht naar mij. Ik bloosde onder de complimenten. En ergens daar, zonder dat iemand het benoemde, was het ongemak verdwenen. Er was rust. Interesse. Tijd om te luisteren. En ruimte om bij jezelf op te merken wat iets met je deed. Later op de avond vertelde Annemarie over haar boek. Je kon een speld horen vallen. We waren geen verzameling individuen meer, maar een groep geworden. Door verhalen. Door aandacht. Door het soms oneens zijn en daar toch bij blijven.

Wat er gebeurt als alcohol wegvalt

Aan het eind van de avond — het was al half twaalf, laat voor mijn doen — kreeg ik dorst. Toen realiseerde ik me dat ik al anderhalf uur geen drinken meer had aangeboden. En niemand had erom gevraagd. Het was niet nodig. De aanwezigheid zelf was genoeg. Dit is misschien wel wat me het meest raakte: dat alcohol volledig overbodig bleek. Niet vervangen door iets anders, maar simpelweg niet gemist. Het was warm, nabij en echt. Voor wie nog drinkt, kan dat onvoorstelbaar klinken. Zeker in een cultuur waarin alcohol vaak wordt gezien als hét sociale smeermiddel. En ja, het maakt dingen losser, oppervlakkig makkelijker. Maar het haalt je ook weg bij de diepte. Bij het vermogen om in ongemak te blijven zonder het meteen te dempen.

Nuchter leven vraagt moed

Deze ervaring raakte aan iets wat voor mij essentieel is: mijn voorliefde voor waarheid. Voor zijn met wat er is. Voor radicale aanvaarding. Dat geeft rust en opent werkelijk contact; met jezelf, met de ander en met je omgeving. Daarom vind ik initiatieven als Dry January zo waardevol. Niet als prestatie of challenge, maar als uitnodiging om te ervaren wat er gebeurt als je alcohol tijdelijk loslaat. Wat blijft er over? Wat wordt voelbaar? En wat blijkt misschien helemaal niet nodig? Nuchter leven is geen beperking. Het is een kunst. Een oefening in blijven. In niet weg hoeven. In aanwezig zijn, precies daar waar het soms even schuurt. Ik had nooit gedacht dat een verjaardag zo puur kon zijn. Zonder verdoving, zonder regie, zonder perfecte gezelligheid. Alleen mensen, aandacht en tijd. En misschien is dat wel het mooiste cadeau dat je jezelf, en elkaar, kunt geven.”

Boek: De kunst van nuchter leven

In haar boek De Kunst van Nuchter Leven neemt Petra Moes je mee voorbij Dry January en de vraag of je ‘wel of niet’ drinkt. Ze laat zien hoe nuchter leven een uitnodiging is tot meer helderheid, zelfkennis en verbinding met wie je in essentie bent. Speciaal voor Holistik-lezers is de luxe editie van het boek tot en met 8 februari verkrijgbaar voor €15 in plaats van €27,50, met kortingscode HOLISTIK via petramoes.nl.