PRE-ORDER NU JOUW HOLISTIK GUIDE MET GRATIS ANSICHTKAARTENSET T.W.V. €7,95

Gezelligheids-expert: dit is waarom de Nederlandse gezelligheid essentieel is voor jouw welzijn 

Heart + Soul
Gezelligheid
karlijn visser

Karlijn Visser
21.12.2019

Petra Vethman (52) publiceerde onlangs haar eerste boek Gezellig! Hoe typisch Nederlands is gezelligheid? Een onderwerp dat gelijk onze aandacht trok, aangezien het woord ‘gezellig’ zeker meerdere keren per dag over de Holistik-redactie vliegt. Het haalt de scherpe randjes van het leven en zorgt voor verbinding en een knusse sfeer. Ik leerde Petra zo’n 10 jaar geleden kennen. Ze was mijn chef bij Cosmopolitan waar ik toentertijd als lifestyle editor werkte. Momenteel werkt ze als adjunct-hoofdredacteur voor JAN Magazine. Met haar 25 jaar ervaring in de bladenwereld en een interesse in antropologie en geschiedenis, kon het niet anders dan dat er op een dag een boek zou verschijnen. Wij gingen met Petra in gesprek over de gezelligheid binnen de Nederlandse cultuur en waarom we tegenwoordig steeds meer waarde aan Kerstmis hechten. 

Gezelligheids-expert: dit is waarom de Nederlandse gezelligheid essentieel is voor jouw welzijn

petra vethman, gezellig, boek, nederlandse cultuurPetra: ‘Wat mijn werk zo boeiend maakt, is dat alles wat ik lees, zie, hoor, voel en opmerk met een journalistieke bril bekijk: zit hier een mooi verhaal in? En zo ja, wat voor verhaal zou dat dan moeten worden? Zo viel het me de laatste jaren op dat er steeds meer boeken verschenen die de lifestyle in een bepaald land beschrijven. ‘Hygge’ was daarvan een van de eersten: een boek dat de rol van hygge – gezelligheid – beschrijft in de Deense cultuur. Een andere bekende titel uit dit segment is ‘Ikigai’, dat de Japanse manier van leven beschrijft om gezond en gelukkig oud te worden. Toen dacht ik: ‘Waarom is er nooit eerder een boek verschenen over dat wat heel typerend wordt gezien voor de Nederlandse levensstijl? Namelijk, dat we erg van gezelligheid houden.’ Daarover kwam ik in gesprek met een uitgever en de rest is geschiedenis’.

Hoe zie jij de link tussen Kerstmis en gezelligheid?

Petra: ‘Kerst en gezelligheid hebben alles met elkaar te maken, aangezien kerst bij uitstek een feest is waarbij alles draait om knusheid, ontspanning en intiem samenzijn. Daarom zijn we er zo dol op, en worden we ook steeds doller op kerst. Nederlanders vinden Kerst het gezelligste feest blijkt uit onderzoek. Sommige mensen krijgen vooral stress van kerst vanwege hun hoge verwachtingen. Je hoeft niet groots uit te pakken of urenlang aan tafel te zitten. Mijn advies: maak je verwachtingen realistisch en doe wat je prettig vindt.’

petra vethman, gezellig, boek, nederlandse cultuur

Hoe oppervlakkig is gezelligheid?

Petra: ‘Gezelligheid staat voor een gevoel van ontspanning, verbinding, intimiteit en knusheid. Naar dat gevoel verlangen we allemaal – niet alleen in Nederland, maar overal ter wereld. Het is een fundamenteel menselijke behoefte. De uitingsvormen van gezelligheid kunnen oppervlakkig lijken, maar wat eronder schuilt is wel degelijk diepgaand. Bij gezelligheid denk ik aan heel veel dingen. Maar als ik er één moet noemen is dat een tafel waaraan ik samen met een of meerdere dierbare personen zit, met een lekker drankje en hapje en dan eindeloos praten, lachen en – soms – je verdriet delen. De tijd voor elkaar nemen, je met elkaar verbinden in een prettige sfeer – daar houd ik ontzettend van.

Hoe belangrijk is ‘gezelligheid’ voor de Nederlandse cultuur?

Petra: ‘Dat we van gezelligheid houden, daarin zijn we als Nederlanders niet uniek. We hebben er alleen als enige volk een woord voor dat we te pas en te onpas gebruiken. Tegelijkertijd is onze hang naar gezelligheid wel degelijk heel typerend voor onze cultuur. Het woord komt niet voor niks al in de dertiende eeuw in onze taal voor. En vanaf de zeventiende eeuw duikt het voortdurend op in kranten, tijdschriften en boeken’.

Maar wat vind de Nederlandser dan toch zo gezellig?

Petra: ‘Er is ontzettend veel dat we gezellig vinden. Het loopt uiteen van onze liefde voor gourmet (dat we zo gezellig vinden omdat je met elkaar om de tafel iets doet terwijl je met elkaar kletst) tot de bijzondere manier waarop we hier de koning eren. Dit is namelijk een feestdag waarbij de koninklijke familie naar het volk komt in plaats van andersom, en waarbij het op vriendelijke wijze de spot drijven met het koningshuis een essentieel onderdeel is van dat feest. Dat zie je in geen enkel ander koninkrijk. In Nederland komt het voort uit onze geschiedenis en cultuur, waarin we een moeizame verhouding hebben met rangen en standen. Dat is een van de redenen waarom nergens ter wereld per hoofd van de bevolking zoveel gekampeerd wordt als hier: op de camping is iedereen gelijk. Althans, dat denken we. Maar ondertussen voelt de eigenaar van een ‘De Waard tent’ zich wel degelijk superieur aan de bezitter van een Kip-caravan’.

Wil je niets meer missen van Holistik?

Vergeet dan niet om ons ook te volgen op Instagram!
Ga naar instagram

Waarom staat Nederland in de top 5 van meest gelukkige landen ter wereld?

Petra: ‘Daar is veel onderzoek naar gedaan. Niet alleen door het instituut dat The World Happiness Index samenstelt, maar ook door het Sociaal Cultureel Planbureau. We hebben het hier, in vergelijking bij de meeste andere landen, ongelooflijk goed. In Nederlands is er welvaart, we hebben relatief veel vrije tijd, de meeste mensen zijn gezond, gelukkig met hun werk en de mensen om hun heen. Er wordt veel geklaagd en daardoor kun je gemakkelijk het idee krijgen dat het anders is. Maar uit elk onderzoek dat naar het geluksniveau van de Gemiddelde Nederlander wordt gedaan, blijkt dat hij relatief heel blij met zijn leven is: de Gemiddelde Nederlander geeft zijn leven maar liefst een 7,8.

Heeft gezelligheid door de jaren heen een andere context gekregen?

Petra: ‘Doordat het welvaartsniveau de afgelopen vijftig jaar enorm is gestegen (in brede lagen van de bevolking), is er veel meer tijd en ruimte voor gezelligheid ontstaan. In de jaren vijftig at het gemiddelde Nederlandse gezin doordeweeks heel eenvoudig met alleen op zondag vlees – dat toen nog als een luxe product werd gezien. Men ging één, hooguit, twee keer per jaar uit eten. Als je dat vergelijkt met hoe vaak en makkelijk we nu uit eten gaan en wat we ook op een doordeweekse dag (kunnen) koken qua rijkdom van het aanbod aan producten… Die verschillen zijn ongekend.

Is er ook een keerzijde van al die gezelligheid?

Petra: ‘We slaan vanuit onze angst iets te missen wel eens door in het najagen van gezelligheid. Er zit soms iets dwangmatigs in het voortdurend op zoek zijn naar ‘iets leuks doen’. Er is ook zo ongelooflijk veel leuks te doen. Tot in de kleinste gehuchten is er elk weekend wel iets te beleven; van een foodfestival tot een ‘gluren bij de buren’ evenement, waarbij je allerlei huizen mag betreden om te kijken wat anderen aan de muur hebben hangen. Je zou er moe van worden – en dat worden we soms dan ook’.

Wat is de invloed van social media op het ervaren van gezelligheid?

Petra: ‘Social media dragen bij aan wat ik hierboven schreef: als je ziet dat ‘iedereen’ schijnbaar iets leuks aan het doen is, terwijl jij suf op de bank ligt, kan dat een deprimerend gevoel geven. Aan de andere kant delen we gezellige momenten zelf ook maar al te graag met de buitenwereld. Dus wat dat betreft doen we er zelf maar wat graag aan mee’.

Wat was jouw grootste eye-opener tijdens het schrijven van je boek?

Petra: ‘Door het schrijven van dit boek heb ik me meer dan ooit gerealiseerd hoe bevoorrecht we zijn dat we in Nederland leven. We hebben het over het algemeen goed: de meesten van ons hebben geld, een fijn dak boven ons hoofd, we hebben de mogelijkheid ons te ontplooien en leven in vrijheid. Velen van ons zijn zoekende, bezig met de zin van het leven en zelfontplooiing. Het is een groot goed dat we die mogelijkheid hebben – ik ben daar in ieder geval heel dankbaar voor. Want ik ben ook heel dankbaar dat ik hier als vrouw ben opgegroeid en niet in Afghanistan, want dan zijn je zorgen van een totaal andere orde dan die van ons’.

Gezellig! Hoe typisch Nederlands is gezelligheid?’, Petra Vethman, uitgeverij Ambo|Anthos, €21,99 verkrijgbaar via Bol.com. Hier volg je Petra en haar gezellige avonturen via Instagram.

Foto collage Evelyn en Karlijn Twee foto's Evelyn en Karlijn

Mis nooit meer iets van Holistik!

Schrijf je in voor onze newsletter & never miss a single story.
Ja, houd mij op de hoogte!
Vond je dit een leuk artikel? Deel het!

Gerelateerde artikelen

NIEUWSBRIEF
We sturen je wekelijks een overzicht van de populairste artikelen en incidenteel een aanbieding!
We gaan zorgvuldig om met je gegevens. Lees hier onze privacyverklaring.
INSCHRIJVEN
close-link
Gratis Video's
Vul hieronder jouw e-mailadres in en krijg gratis toegang tot alle yoga video's! Daarnaast sturen we je wekelijks onze populairste artikelen en incidenteel een aanbieding.
We gaan zorgvuldig om met je gegevens. Lees hier onze privacyverlaring.
INSCHRIJVEN
close-link
NIEUWSBRIEF
We sturen je wekelijks een overzicht van de populairste artikelen en incidenteel een aanbieding.
We gaan zorgvuldig om met je gegevens. Lees hier onze privacyverklaring.
INSCHRIJVEN
close-link
Download nu jouw gratis Back to Balance mini guide



We gaan zorgvuldig om met je gegevens en sturen af en toe een e-mail. Zie onze privacyverklaring.
Download nu jouw gratis Conscious Aging mini guide



We gaan zorgvuldig om met je gegevens en sturen af en toe een e-mail. Zie onze privacyverklaring.