Ralph Moorman over docu What the Health: maak die ons bewust of juist bang?!

by Ralph Moorman 28.07.2017

What the Health? Tijdens mijn vakantie werd ik door verschillende mensen gevraagd naar mijn mening over de op Netflix verschenen documentaire “What the Health”. Velen waren verward en zelfs een beetje angstig voor voeding geworden na het zien van de docu, en vroegen of ik er mijn blik eens op kon werpen. Natuurlijk verschijnen er heel veel documentaires wereldwijd en ik gaf een algemeen antwoord: “Een documentaire is gemaakt door media-mensen en dus kun je dit met een korreltje zout nemen”. Blijkbaar hielp dit in dit geval niet, want deze mensen bleven maar doorvragen.

Ralph Moorman over docu What the Health: maak die ons bewust of juist bang?!

Ralph MoormanOké, ik heb er zojuist naar gekeken en ik moet zeggen dat er een zeer dubbel gevoel bij heb. Het diepere doel achter de film is het inspireren van de kijker tot het volgen van een plantaardig “whole foods” dieet met als thema: “The more dedicated, the less medicated”. Nu snap ik dat je om je boodschap duidelijk te maken en een breed publiek wil bereiken moet durven stelling te nemen, en je boodschap simpel en aantrekkelijk brengen. Daarbij is het doel om mensen bewust te maken en in beweging te zetten. Wat mij betreft heiligt het doel dan de middelen. Er is echter een dunne lijn tussen bewust maken en bang maken. Er komen wel eens boeken of documentaires (vooral Amerikaanse) uit die daar een beetje overheen stappen, maar deze documentaire maakt het daarbij echt veel te bont wat mij betreft.

Mis nooit meer iets van Holistik!

Schrijf je met de knop hieronder in voor onze newsletter & never miss a single story.
Ja, houd mij op de hoogte!

Ralph Moorman, What the HealthDe documentaire begint met een aantal ziektes te benoemen die geassocieerd zijn met de inname van bewerkt vlees. Van hieruit wordt niet gekeken naar het woordje “bewerkt”, maar wordt er al snel een sprong gemaakt naar vlees in het algemeen en zelfs alle voeding die dierlijk van oorsprong is. Het ene na het andere epidemiologische onderzoek wordt erbij gehaald om de stelling van de maker maar te kunnen onderbouwen. Hart- en vaatziekten, diabetes en kanker worden eenzijdig toegeschreven aan het eten van dierlijke producten en onderbouwd met slechts associaties in onderzoeken die ook nog eens door cherry picking geselecteerd zijn. Daarnaast zijn de geïnterviewden geen wetenschappers maar artsen. Dus aan de ene kant worden artsen ervan beticht geen kennis over voeding te hebben. En vervolgens worden er vrijwel alleen artsen als expert aangevoerd. Hmmm, vreemd.

Epidemiologisch onderzoek

Even voor de niet-wetenschappers: In epidemiologisch onderzoek worden grote groepen mensen niet geselecteerd maar gewoon gevolgd. Hun voedingspatroon wordt bijgehouden en je kijkt wie welke klacht, ziekte of andere eigenschap krijgt. Als je vervolgens de inname van bewerkt vlees en het aantal mensen dat een bepaalde ziekte ontwikkelt naast elkaar zet, kun je soms een verband zien. Dat noem je dan een associatie. Dit wil dus niet automatisch zeggen dat dit dan ook gaat om een oorzaak. Zo doen mensen die veel Big Macs eten wellicht nog veel meer dingen anders in hun leefstijl dan een zeer bewust bezig zijnde veganist bijvoorbeeld. Dit maakt dit soort onderzoeken erg onbetrouwbaar. Zo kun je zelfs in dit soort onderzoeken een associatie zien tussen het inkomen van een man en kaalheid. Als je hetzelfde zou doen als in deze documentaire dan zou je zeggen dat hoe meer geld je als man verdient, hoe kaler je bent. Uiteraard begrijpen jullie dat een meer verdienende man vaak ouder is, en dat er een veel sterker verband is tussen leeftijd en kaalheid. Deze documentaire zit vol met dit soort zeer zwakke onderzoeken om het punt te kunnen maken. Bovendien zijn de claims die gemaakt worden over het plantaardige dieet in de onderzoeken vaak in vergelijking tot een ongezond gemiddeld “Amerikaans” dieet. Er wordt dus geen vergelijking gemaakt met andere voedingspatronen waarbij veel groenten en fruit gegeten worden, maar wel gematigd minimaal bewerkt vlees, vis en ei. Het gaat echt alleen maar over het ongezond verklaren van alles wat dierlijk van oorsprong is. De enige optie die geboden wordt is totaal overstappen op veganisme en geen gematigdere aanpak.

Plantaardig dieet geen stelregel

Uiteraard sluit de documentaire af met wonder-testimonials waarbij mensen na een plantaardig dieet van twee weken al hun medicijnen aan de kant kunnen gooien en zich beter voelen dan ooit. Natuurlijk is het top om te laten zien hoe groot de impact van voeding kan zijn bij de meest uiteenlopende kwalen en ziektes, maar dit gaat wel heel kort door de bocht. Naast een plantaardig dieet zijn er namelijk nog veel meer dieetvormen die dit resultaat geven en wellicht makkelijker en beter vol te houden zijn als instapmodel. Na twee weken volledig je leven omgooien is het interessant om het effect te zien, maar wat doen zij de komende jaren gemiddeld. Uiteindelijk gaat het gedrag op de lange termijn het echte resultaat bepalen. Het is cruciaal wat mij betreft om uit te leggen hoe je met dit dieet, waarbij veel voedingsmiddelen geschrapt worden, na jaren kunt voorkomen dat je een tekort opbouwt en waar je allemaal rekening mee moet houden. Dit werd totaal gebagatelliseerd in de documentaire en zelfs het belang van B12 kwam niet goed over. De echte makers van B12 zouden bacteriën zijn die we zouden hebben binnengekregen door het eten van gefermenteerde producten. Hier zit zeker een kern van waarheid in, maar het moet echt harder benadrukt worden dat een veganist B12 moet screenen en suppleren wat mij betreft.

What the Health: mooie fantasy film

Ik vond de documentaire eigenlijk eerder een mooie fantasy film. Maar de hamvraag is natuurlijk: Heiligt het doel de middelen? Natuurlijk zit er ook een mooie missie achter de documentaire en de maker zal zeker een goede intentie hebben gehad. Wat ik positief vond:
– Een “whole foods” plantaardig dieet is minimaal bewerkt. Meer groente eten en minder ultrabewerkte voedingsmiddelen is wat mij betreft altijd een goed idee.
– Het thema milieu, het gevaar van de bio-industrie en dierenleed krijgt goede aandacht
– De belangenverstrengeling bij allerlei grote organisaties werden weer mooi blootgelegd. Dit laat weer meer mensen zien dat je altijd je eigen gezonde verstand moet gebruiken en niet klakkeloos ieder advies volgen van een overheidsinstantie of wie dan ook (ja, ook niet van mij )
– Je kunt je gezondheid meer in eigen hand nemen door je leefstijl aan te passen.
– Prima om te laten zien dat als je geen dierlijke producten wil eten, het alsnog mogelijk is een gezond voedingspatroon samen te stellen. Lees je echter zeer goed in en haal er liever nog een deskundige bij.

What the Health – conclusie

Al met al is het wat mij betreft om het even. Er zijn een hoop mensen in verwarring geraakt en zelfs een beetje bezorgd, na een heel leven dierlijke eiwitten te consumeren, waardoor volgens een aantal “schreeuwende” geïnterviewden onherstelbare schade aan je lijf is ontstaan. Hier staan een aantal goede thema’s tegenover die nu aandacht hebben gekregen.

 

Mis nooit meer iets van Holistik!

Schrijf je met de knop hieronder in voor onze newsletter & never miss a single story.
Ja, houd mij op de hoogte!
Vond je dit een leuk artikel? Deel het!

Gerelateerde artikelen

NIEUWSBRIEF
Vul hieronder jouw e-mailadres in en wij sturen je wekelijks een overzicht van de populairste artikelen!
INSCHRIJVEN